Μετάφραση από Τζίνα Λαγκαδινού, Μεταπτυχιακή Απόφοιτη Εγκληματολογίας του Πανεπιστημίου KU Leuven

Τι είναι το Discord;

Η πλατφόρμα Discord είναι μια ευρέως χρησιμοποιούμενη εφαρμογή συνομιλίας κειμένου, βίντεο και ήχου που μπορεί να εγκατασταθεί σε υπολογιστές, κινητά τηλέφωνα και λοιπές ηλεκτρονικές συσκευές με σύνδεση στο Διαδίκτυο. Αρχικά σχεδιάστηκε για τους χρήστες βιντεοπαιχνιδιών έτσι ώστε να συνομιλούν μεταξύ τους ενώ παίζουν διαδικτυακά παιχνίδια, ωστόσο η εφαρμογή έχει αποκτήσει δημοτικότητα ακόμη και εκτός της κοινότητας των παικτών, με πάνω από το 30% των χρηστών να ισχυρίζονται ότι χρησιμοποιούν το Discord για δραστηριότητες εκτός από το παιχνίδι.

Το κύριο χαρακτηριστικό του Discord είναι οι διακομιστές – αίθουσες συνομιλίας, όπου άτομα που μοιράζονται κοινά ενδιαφέροντα και σκέψεις μπορούν να συμμετέχουν, να παίζουν και να μιλούν για οτιδήποτε μαζί, όλα σε πραγματικό χρόνο. Τα δωμάτια αυτά μπορούν να είναι ανοιχτά δημόσια ή και ιδιωτικά, απαιτώντας προσκλήσεις και ειδικούς κωδικούς πρόσβασης για συμμετοχή. Η εποπτεία στα δωμάτια έχει αφεθεί ως επί το πλείστον στα ίδια τα μέλη, στηριζόμενη σε αναφορές χρηστών σε περίπτωση κακόβουλων συμπεριφορών. Ωστόσο, αυτή η «χαλαρή» στάση εποπτείας της εφαρμογής έχει δημιουργήσει ένα περιβάλλον που προωθεί τη σεξουαλική εκμετάλλευση και κακοποίηση σε μαζική κλίμακα, με κύρια θύματα παιδιά και εφήβους.

Διαδικτυακό “grooming”

Το Discord μέχρι στιγμής αδυνατεί να προστατεύσει τα παιδιά που χρησιμοποιούν την πλατφόρμα του από ενήλικους θηρευτές που στοχεύουν να έρχονται σε επαφή απευθείας με αυτά. Αυτοί οι χρήστες είναι διαβόητοι για τη χρήση και κατάχρηση διαδικτυακών συστημάτων, παιχνιδιών και ιστότοπων κοινωνικών μέσων, όπως το Discord, για να γίνουν «φίλοι» με ευάλωτα παιδιά και έφηβους. Παράδειγμα επικινδυνότητας της εφαρμογής αποτελεί μια υπόθεση στην Αμερική που κατέληξε με δύο έφηβους να διακινούνται και να κρατούνται όμηροι για πάνω από ένα χρόνο μετά από grooming στο Discord.

Ενώ το Discord έχει κάνει μικρές βελτιώσεις στις ρυθμίσεις ασφαλείας και τις επιλογές φιλτραρίσματος, οι ρυθμίσεις φίλτρου μπορούν εύκολα να τροποποιηθούν ή να παρακαμφθούν και η εφαρμογή μέχρι στιγμής δεν έχει λάβει επαρκή προληπτικά μέτρα για να προστατεύσει τους ανήλικους χρήστες της καθώς δεν διαθέτει καθόλου γονικούς ελέγχους. Το Discord βασίζεται επίσης σε μεγάλο βαθμό σε αναφορές χρηστών και σε ‘bots’ τρίτων για να εποπτεύει περιεχόμενο εντός των δωματίων, κάτι που είναι μη πρακτικό, δεδομένης της φύσης πολλών από αυτών των εκμεταλλευτικών και καταχρηστικών δωματίων και αυτούς που τα συχνάζουν.

Το grooming είναι κάτι περισσότερο από ενήλικες που απλώς μιλούν διαδικτυακά με παιδιά και εφήβους. Έρευνες έχουν δείξει πόσο επικίνδυνη είναι αυτή η ανοιχτή επαφή από θηρευτές σε ευάλωτους ανήλικους – μια μελέτη διαπίστωσε ότι οι θηρευτές που είχαν πραγματική επαφή με παιδιά θύματα είναι πιο πιθανό να χρησιμοποιήσουν το Διαδίκτυο για να εντοπίσουν πιθανά μελλοντικά θύματα σεξουαλικής κακοποίησης και να εμπλακούν σε συμπεριφορές grooming. Οι groomers χρησιμοποιούν διάφορες τακτικές για να κερδίσουν την εμπιστοσύνη του θύματος, συμπεριλαμβανομένης της χρήσης πορνογραφίας ως εργαλείου για να κατευθυνθεί το παιδί ώστε να πιστεύει ότι η σεξουαλική κακοποίηση είναι φυσιολογική.

Δεν υπάρχουν επίσημα στατιστικά στοιχεία σχετικά με την ανάλυση ηλικίας των χρηστών του Discord, αλλά με την ταχεία ανάπτυξη της εταιρείας και τη δημοτικότητα συνεργατικών της παιχνιδιών όπως το Fortnite, το Minecraft και το Among Us, είναι ασφαλές να πούμε ότι εκατομμύρια έφηβοι και παιδιά χρησιμοποιούν το Discord τακτικά. Και ενώ έχουν πραγματοποιηθεί πρόσφατα ορισμένες αλλαγές, είναι σαφές ότι το Discord εξακολουθεί να μην είναι πρόθυμο να δώσει προτεραιότητα στην ασφάλεια των παιδιών παρέχοντας γονικούς ελέγχους και βελτιωμένες προεπιλογές ασφάλειας για λογαριασμούς ανηλίκων. Τα εκατομμύρια των νέων που χρησιμοποιούν το Discord διατρέχουν κινδύνους όπως παρενόχληση, grooming, κακοποίηση και έκθεση σε επιβλαβές περιεχόμενο και τραυματικές εμπειρίες στην πλατφόρμα.

Λοιποί Κίνδυνοι

Λόγω των ελλιπών ρυθμίσεων ασφαλείας, το Discord κρύβει επιπλέον κινδύνους για τους χρήστες, καθώς έχει συσχετισθεί και με περιστατικά «διαδικτυακού βιασμού», δηλαδή διακίνηση μη συναινετικών φωτογραφιών και βίντεο τρίτων, κυρίως γυναικών, καθώς και με διακίνηση ενήλικης και παιδικής πορνογραφίας. Επιπροσθέτως, έχουν εντοπιστεί ποικίλα σχόλια ρητορικών μίσους, ρατσισμού, διαδικτυακού bullying, και πρακτικές stalking και διακίνησης κακόβουλου λογισμικού μεταξύ των χρηστών.

Συμβουλές Προς Τους Γονείς

  1. Συζήτηση γονέων και παιδιών/εφήβων σχετικά με την συμπεριφορά στο Διαδίκτυο.

Η ανωνυμία των μέσων κοινωνικής δικτύωσης μπορεί να οδηγήσει τα παιδιά να συμπεριφέρονται με διαφορετικό τρόπο. Πείτε στο παιδί σας για τη σοβαρότητα του διαδικτυακού εκφοβισμού και της αποστολής γυμνών φωτογραφιών και βίντεο. Εάν έχετε αμφιβολίες για το πώς θα συμπεριφέρεται το παιδί στο διαδίκτυο, καλύτερα να καθυστερήσετε να το αφήσετε να χρησιμοποιεί το Discord. Παραμείνετε σε μια πιο ελεγχόμενη εφαρμογή μέχρι να το διδάξετε και να κερδίσετε την εμπιστοσύνη του.

  1. Διάλογος για τις προσδοκίες από την χρήση του Διαδικτύου και των εφαρμογών.

Θυμηθείτε ότι το Discord αφορά τον τρόπο που χρησιμοποιείται. Σε ποιους διακομιστές επιτρέπεται να συμμετέχουν τα παιδιά; Mόνο με άτομα που γνωρίζουν στην πραγματική ζωή ή και σε άλλους διακομιστές με ενδιαφέρον; Σε ποιον επιτρέπεται να στείλουν μήνυμα; Γράψτε αυτούς τους κανόνες, ώστε να μην υπάρξει πρόβλημα στο μέλλον.

  1. Μετάβαση από κοινού στις ρυθμίσεις ασφαλείας του Discord.

Ακολουθήστε τα τέσσερα βήματα του Discord για έναν ασφαλή λογαριασμό, έτσι ώστε να ενεργοποιήσετε το άμεσο φιλτράρισμα μηνυμάτων και να περιορίσετε ποιος μπορεί να στείλει άμεσα μηνύματα στο παιδί. Εξηγήστε γιατί επιλέγετε τις ρυθμίσεις που επιλέγετε. Να θυμάστε ότι δεν υπάρχουν γονικοί έλεγχοι στο Discord, οπότε το παιδί μπορεί να αλλάξει αυτές τις ρυθμίσεις ανά πάσα στιγμή. Είναι σημαντικό να γίνεται κατανοητό το σκεπτικό πίσω από τις νουθετήσεις σας.

  1. Εκπαίδευση του παιδιού ώστε να είναι καχύποπτο για ανεπιθύμητες προσκλήσεις.

Οι groomers μπορεί να γλιστρήσουν μέσω προσκλήσεων δωματίου που τα παιδιά δεν έχουν ακούσει ή συναντήσει ποτέ και έχουν χαμηλή συμμετοχή (κάτι που υποδηλώνει συχνά κακή εποπτεία ή αμφισβητήσιμο περιεχόμενο). Τα παιδιά πρέπει να είναι καχύποπτα όταν εμφανίζονται τέτοιες προσκλήσεις, καθώς και επίσης να απορρίπτουν αιτήματα φίλων που δεν περίμεναν. Αν πρόκειται για κάποιο πραγματικό φίλο, μπορεί πάντα να ξανακάνει αίτημα.

  1. Δημιουργία ενός πλάνου ασφαλείας για την αντιμετώπιση του εκφοβισμού ή του περιεχομένου για ενήλικες.

Βεβαιωθείτε ότι ο έφηβος γνωρίζει ότι δεν θα έχει ποινές ή δεν θα χάσει την πρόσβαση στην εφαρμογή εάν σας αναφέρει κάποιο πρόβλημα. Θέλετε να είστε στο πλευρό του, να μην τον/την κάνετε να αντιμετωπίζει μόνο/η τους κινδύνους του Discord, όπου κακόβουλοι χρήστες μπορεί να τον/την μεταχειριστούν και μετέπειτα εκμεταλλευτούν.