Εισηγητής: Κίννα Ευθυμία, Ψυχολόγος Εγκληματολόγος MSc – Ψυχοθεραπεύτρια
MSc Ταυτότητα και Διαπροσωπικές Σχέσεις, MSc Ψυχιατροδικαστικής , MSc Investigative Psychology.
Εξ. Συνεργάτης Αιγινητείου Νοσοκομείου
Οι άνθρωποι άλλοι λιγότερο και άλλοι περισσότερο έχουν την τάση να έχουν τον έλεγχο της ζωής τους και προσπαθούν να ενημερώνονται και να προλαμβάνουν έτσι δύσκολες καταστάσεις. Αυτό είναι αρκετά σημαντικό καθώς η πρόληψη είναι το μεγαλύτερο όπλο της κοινωνίας, αλλά όταν η πληροφόρηση είναι υπερβολική μπορεί να επηρεάσει τον τρόπο λήψης αποφάσεων ή να κάνει το άτομο δυσλειτουργικό αντί να το βοηθήσει.
Η ενημέρωση για την σωστή χρήση του διαδικτύου είναι στο επίκεντρο αυτής της περιόδου, όπου συμβαίνουν πολλές διαδικτυακές απάτες , ψεύτικες ή παραπλανητικές ειδήσεις και διαδικτυακά εγκλήματα. Ειδικά για τα παιδιά που ασχολούνται ώρες με το διαδίκτυο, υπάρχει ολοένα αυξανόμενη ανησυχία. Το FBI υπολογίζει ότι κάθε χρόνο χάνονται περίπου 5 δισεκατομμύρια δολάρια εξαιτίας διαδικτυακών εγκλημάτων. Όλα αυτά κάνουν τα άτομα να έχουν ανάγκη να μαθαίνουν όλο και περισσότερα. Όμως πότε αυτό αποτελεί πρόβλημα; Αν για παράδειγμα ένας άνθρωπος ακούει καθημερινά για τις απάτες του διαδικτύου και σταματήσει να χρησιμοποιεί τον υπολογιστή του, τότε βρισκόμαστε μπροστά σε μια ακραία αντίδραση όπου ο φόβος τον έχει κυριεύσει. Αν ένας άνθρωπος που δεν ήταν τόσο δεκτικός με την τεχνολογία, υπερφορτωθεί με πληροφορίες, πιθανόν να ενισχυθεί η αποστροφή του προς την τεχνολογία. Αντίθετα πολλές φορές η πολλή γνώση ή η έκθεση στο διαδίκτυο μπορεί να οδηγήσει σε κακή χρήση του διαδικτύου ως μέσο κάποιου κακόβουλου ανθρώπου.
Οι άνθρωποι μπορούν να δέχονται και να επεξεργάζονται μεγάλο όγκο πληροφοριών καθημερινά, όμως πρέπει να προσέχουμε τις έννοιες της καταστροφοποίησης, της εμπορευματοποίησης και της πληροφοριακής κόπωσης. Στην πρώτη περίπτωση, επειδή ο άνθρωπος έχει την τάση να σκέπτεται τα αρνητικά σενάρια για κάποιες καταστάσεις, η υπερβολική πληροφόρηση και ειδοποίηση μπορεί να τον οδηγήσει σε περισσότερο καταστροφικά σενάρια και να αυξήσει το άγχος του. Στην δεύτερη περίπτωση μπορεί ένα άτομο να οδηγηθεί σε υπερκαταναλωτισμό για να προστατευθεί από απειλές που ενδεχομένως με προσοχή δική του μπορούν να προληφθούν. Στην τρίτη περίπτωση της πληροφοριακής κόπωσης υπάρχουν άτομα που θέλουν να είναι ενήμερα για κάθε τι νέο από το διαδίκτυο, κάτι που μπορεί να τα κάνει να μην αλληλεπιδρούν με τους άλλους ή να μην φροντίζουν τον εαυτό τους και να οδηγούνται ακόμη και σε εθισμούς.
Παράδειγμα του πόσο μπορεί να επηρεάσει η υπερπληροφόρηση ένα άτομο είναι αν έχουμε ένα άτομο με άγχος υγείας, το οποίο μπαίνει στην διαδικασία να διαβάζει συνεχώς ιατρικά άρθρα και να ελέγχει την υγεία του με βάσει αυτά ( αντί να εμπιστεύεται το ιατρικό προσωπικό). Έτσι το άτομο αυτό τροφοδοτεί το άγχος του μέσα από το διαδίκτυο και διαιωνίζεται ένας φαύλος κύκλος άγχους όπου η πληροφόρηση δεν δρα ευεργετικά αλλά χρησιμοποιείται από το άτομο ως προσωρινή ανακούφιση και έπειτα διαβάζει και κάτι άλλο και πάλι αγχώνεται.
Όπως πάντα τονίζεται στην βιβλιογραφία η σημασία των ορίων, έτσι και εδώ πρέπει να υπάρχουν όρια στην πληροφόρηση, καθώς ότι είναι υπερβολικό βλάπτει το ίδιο το άτομο ή το απομονώνει από την κοινωνία και την αλληλεπίδραση. Η σωστή και προσεκτική πληροφόρηση και η σωστή διαδικτυακή συμπεριφορά είναι πολύ σημαντικά, αλλά δεν πρέπει να οδηγούν σε φοβίες ή εθισμούς ή στο¨ Άγχος της υπερπληροφόρησης¨ όπως το ονομάζει ο R. Wurman στο βιβλίο του. Η ενημέρωση πρέπει να μας σταθεροποιεί και όχι να μας αποσυντονίζει!
Πηγές: